نگارنده چند سالي است كه از قبرستان‌هاي قديمي ايران بازديد مي‌كنم و در اين مدت سعي كرده‌ام چگونگي ساخت مقبره‌ها و نمادهاي حك شده بر روي آنها را از جنبه مردم‌شناسي بررسي كنم. اما آنچه در اين نوشتار مي‌آيد مربوط ميشود به بخشي از اين قبرستان‌ها كه مزارهايي به شكل سنگ‌افراشته دارند.
در بسياري از نقاط ايران قبرستان‌هايي ديده مي‌شوند كه مزارهايشان داراي سنگ‌افراشته‌هايي است كه در عين شباهت‌هاي نسبي، تفاوت‌هايي هم با هم دارند. در زير به بررسي برخي از اين قبرستان‌ها مي‌پردازيم:
قبرستان خالد نبي:
در استان گلستان، شهرستان كلاله و در نزديكي زيارتگاه خالد نبي، قبرستاني در يك محوطه وسيع ديده ميشود كه برخي از مقبره‌هاي آن سنگ‌افراشته دارند. تاكنون تحقيق جامعي در رابطه با اين قبرستان انجام نشده، با اين حال تفسيرهاي متفاوتي از شكل اين سنگ‌افراشته‌ها ارائه شده است. يكي از حدس‌ها اين است كه اين سنگ‌افراشته‌ها به شكل آلت تناسلي مردانه هستند و به گونه‌اي بيانگر اعتقاداتي هستند كه در ميان مردم آسياي ميانه ديده ميشود. بد نيست بدانيم كه وجود برخي از باورهاي شمني در اين منطقه قابل تشخيص است. به طور مثال در نزديكي مقبره‌ي خالد نبي يك ديرك چوبي وجود دارد كه تركمنها از آن بالا مي‌روند و باورهايي نسبت به آن دارند. تقدس اين ديرك در اين مكان، يادآور تقدس ديركي است كه در خيمه‌ي مغول‌ها وجود دارد و همچنين يادآور ديركي است كه شمن‌ها از آن بالا مي‌روند. مثال ديگر اين است كه زيارتگاه خالد نبي بر روي كوهي به نام “تانگري داغ” قرار گرفته و “تانگري” در زبان مغولي به معناي خدا و آسمان است. در واقع نام‌گذاري اين كوه، اين حدس را قوت مي‌بخشد كه روزگاري در اين سرزمين آداب و باورهاي شمني و مغولي معمول بوده است.
قبرستان خالد نبي
ديرك چوبي در زبارتگاه خالد نبي
قبرستان‌هاي منطقه باخزر:
در منطقه «باخزر» قبرستان‌هاي متعددي در روستاها ديده مي‌شوند كه داراي سنگ افراشته هستند.
1- روستاي «جوذقان» در 35 كيلومتري غرب تايباد و در كناره‌ي رود مرغزار واقع شده و سه قبرستان با مزارهاي سنگ‌افراشته‌اي دارد كه بر روي بسياري از آنها كتيبه‌اي حك شده است.
2- روستاي «سوران» در 48 كيلومتري غرب تايباد و در كناره‌ي رود مرغزار است كه بيش‌ترين و بلندترين سنگ‌افراشته‌هاي منطقه باخزر را در خود جاي داده است.
3- روستاي «شيزن» در 50 كيلومتري غرب تايباد نيز مزارهايي با سنگ‌افراشته دارد.
4- روستاي «فايندر» در حدود 8 كيلومتري شمال غرب «خواف» واقع شده است و مزارهايش سنگ‌افراشته دارند.
5- در روستاي «نشتيفان» كه از توابع خواف و به خاطر «آسباد»هايش معروف است، سنگ‌افراشته را بر روي قبرها مي‌بينيم.
قبرستان روستاي نشتيفان
قبرستان‌هاي آذربايجان شرقي:
در شهر تبريز و در حدود شش كيلومتري باغ «ايل‌گلي» و در روستايي كه نامش «پينه شلوار» است، قبرستاني وجود دارد كه چند قبر با سنگ‌افراشته بدون كتيبه و شبيه به آنچه در خالد نبي وجود دارد در آن ديده ميشود.
ظاهرا و بنا به آنچه آقاي «رجبعلي لباف خانيكي» گزارش كرده‌اند، در روستاهاي «سردرود» و «كيجان» در «اسكو»، قبرستان «شادبا» در «بستان آباد» و قبرستان اطراف «بقعه اسحاق» در «هريس» آذربايجان نيز مزارهايي با سنگ‌هاي افراشته وجود دارد.
قبرستان روستاي «پينه‌شلوار» در نزديكي باغ ايل‌گلي شهر تبريز
قبرستان روستاي اُنار در شهرستان مشكين‌شهر:
روستای «اُنار» در نزدیکی «لاهرود» و از توابع مشكين‌شهر است. گورستان این روستا، چندین سنگ قبر دارد که به شکل سنگ‌های افراشته هستند و بر راس این سنگ‌ها، بخشی همانند کلاه قزلباش‌ها با ۱۲ ترک (شیار) دارد که احتمالا نماد شیعه ۱۲ امامی است.
قبرستان روستاي اُنار
قبرستان‌هاي لرستان:
در استان لرستان هم قبرستان‌هاي بسياري در روستاها ديده مي‌شوند كه داراي سنگ‌افراشته هستند. نام يكي از اين روستاها، «ابوالوفا» و در نزديكي «كوهدشت» واقع شده است. سنگ‌افراشته‌هاي اين قبرستان چهار وجهی و هرمی شکل هستند و در هر وجه آن نوشته‌ها و نقوش بسیار زیبا و معناداری دیده می‌شوند.
قبرستان روستاي ابوالوفا
قبرستان‌هاي كرمانشاه:
1- در نزديكي مرز ميان استان ايلام و كرمانشاه، شهري به نام «شاه‌بداغ» (توحید) وجود دارد كه جزو استان كرمانشاه محسوب ميشود و در آن یک قبرستان با ویژگی‌های قبرستان ابوالوفا و با سنگ‌های افراشته وجود دارد.
2- در استان كرمانشاه و در مسیر «ریجاب» به «بابا یادگار» یک قبرستان در سمت راست جاده ديده ميشود. در اين قبرستان، سنگ‌هاي افراشته‌ي مقبره‌ها، چهار وجهي و در حدود دو متر هستند كه آجرچيني و سنگچيني شده‌اند. قبرهاي اين قبرستان، شبيه به ميل «خسرو آباد» هستند كه در بخش «کونانی» استان لرستان و در روستای خسرو‌آباد وجود دارد. اين ميل به نام‌های میل «خسروآ» و میل «سید صفربک» هم معروف است و بلندی آن بیش از ۶ متر است.
قبرستان شاه‌بداغ كرمانشاه
قبرستاني در ريجاب كرمانشاه
ميل خسرو آباد
برخي از مقبره‌هاي عرفا و بزرگان:
مقبره عطار نيشابوري در نيشابور و شيخ احمد جام در تربت جام نيز سنگ‌افراشته دارند. بر روي اين سنگ‌افراشته‌ها، كتيبه‌هايي نيز حك شده است. به نظر مي‌رسد وجود سنگ افراشته بر روي مقبره بزرگان، يك رسم بوده است.
مقبره‌ي عطار نيشابوري
مقبره‌ي شيخ احمد جام
وجود سنگ‌افراشته‌ي مزارها در مناطق ديگر ايران:
به احتمال قرين به يقين در شهرها و استان ها ديگر ايران نيز مقبره‌هايي با سنگ‌افراشته هنوز هم وجود دارند كه از آنها در اين نوشتار نامي به ميان نيامده است. اما با وجود همين مناطقي كه نام برديم، مي‌توانيم حدس‌هايي بزنيم و نتايجي بگيريم.
حدسيات و نتايج:
به نظر مي‌رسد شكل و شمايل مقبره‌ها نه تنها با باورها و اعتقادات، بلكه با نوع معماري منطقه در ارتباط است و اين موضوع فقط به مقبره‌هايي كه سنگ‌افراشته دارند محدود نمي‌شود. به طور مثال در همان قبرستان «ابوالوفا» مقبره‌هايي ديده مي‌شوند كه معماري مقبره كوروش را تداعي مي‌كنند.
برخي از قبرهاي قبرستان ابوالوفا كه شبيه مقبره‌ي كوروش هستند
معماري برج‌هاي آرامگاهي در ايران كه اتفاقا بسياري از آنها در زمان ايلخانيان و جانشينان آنها ساخته شده است، نمايانگر مقبره‌هايي هستند كه در قبرستان خالد نبي ديده مي‌شوند.
گنبد «عالي» يك برج آرامگاهي است: ابرقو
آقاي «خانيكي» هم معتقد است كه “در آذربايجان سنگ‌افراشته‌ها به دو گروه عمده تقسيم مي‌شوند كه هر دو گروه از معماري الهام گرفته‌اند.”
موضوع ديگري كه در اين ميان مي‌توان به آن اشاره كرد و به صورت يك سوال مطرح كرد اين است كه “آيا دليلي براي شباهت ميان برخي از سنگ‌افراشته‌ها (مخصوصا آن‌هايي كه در لرستان ديده مي‌شوند) با آنچه كه در ميان بختياري‌هاي «مسجد سليمان» به «بَرد نشانده» مشهور است، وجود ندارد؟” يادآوري مي‌كنيم كه اين «بَرد نشانده«ها در مكان‌هاي مقدس يافت شده‌اند و معمولا به دوران پارتي تعلق دارند.
بردنشانده: محل نگهداري موزه شهر شوش
آرش نورآقايي
منابع:
مقاله “سنگ‌افراشته‌هاي مزارات باخزر”، رجبعلي لباف خانيكي، فصلنامه اثر، شماره 18 و 19، زمستان 1369
دیدگاه‌ها
سلام، وقت بخير
ميخواستم از گفتۀ يكي از افراد محلي و بومي در مورد اين سنگ چينها بنويسم.
در مسير روستاي كلم، در جوار تنگۀ رازيانه (استان ايلام) ، سنگچيني حدود دو متر (در سمت چپ جاده) ديده ميشود كه بر روي يك صفه قرار گرفته.(مشابه عكس مربوط به قبرستان ريجاب، كرمانشاه)
يك پير مرد مي گفت: اين سنگ چين نماد، پسر نداشتۀ يك خوان است. يعني چنانچه يك خوان يا شايد فرد عادي اولاد ذكور نداشته باشد، اين سنگ چين را ميسازد و هر چه فرد متمول تر و فرهيخته تر باشد، سنگ چين بلند تر و منظم تر است.
موفق باشيد
جالب بود. اما باید دید که این سنگ های افراشته آیا متعلق به مردانند یا زنان. آیا مثل شیرهای سنگی به قهرمانان ایل مربوط می شوند یا مردم عادی؟ آیا ارتباطی هست میان این اعتقادات با اعتقادات آلت پرستان هندوستان ؟ و…..
pirooz bashi besyar lezzat bordam
با درود بي پايان به شما هم انديش گرامي
نوشتارهاي شما بسيار متفاوت با ساير وبلاگها و سايتهاي هم تراز است. در صورتيكه مايل به تبادل لينك هستيد بفرماييد تا انجام گيرد.
در ضمن مشتاقانه منتظر ديدار شما در روز جمعه هستيم.
سلام،وقت بخير
جواب سؤالم رو در مورد زيارتگاه خالد نبي گرفتم، مرسي.
موفق باشيد
سلام
من در سمت اذربایجان به قبر در کوه برخوردم
البته شبیه به قبر بود
یکی مستطیل و دیگری مربع شکل
اونی که مربع شکل بود رویش سفید اهک مانند بود
خیلی هم سفت بنظر میامد. دوستم میگفت روش ساروج
می خوام بدون اونا واقعا قبر هستند
البته غارتگران حدود 20 سانتی کنده بودن
دورشم سنگ چین بود
اگه فکر میکنید گنج داره برم بکنم
با تشکر
با سلام
اسم روستای اطراف تبریز با قبرستان قدیمی پینه شالوار است که فرسی شده کلمه پیناشوار ترکی میباشد و تا انجایی که من میدانم با بولدوزر ابن قبرستان و تالار زیرزمینی مجاور ان را چند سال قبل نابود کردند
بهروز از تبریز
……………………….
جواب: سپاس از شما. تصحيح كردم. من عكس را از همان روستاي پينه شلوار گرفته‌ام و موقعي كه من اين عكس را گرفتم (در حدود 2 سال پيش) چند مزار به همين شكل در آن موجود بود.
کلاله مکانی بسیار زیبا با انسانهایی بسیار کثیف است. یک تور 20 نفره بودیم.4شنبه ساعت 9شب بعد از 10 ساعت در مینی بوس از تهران جرکت کردیم بعد از 10 ساعت به کلاله رسیدیم ساعت 9 صبح 5شنبه بعد از صرف صبحانه به قصد خالد نبی در مینی بوس نشستیم. 10 دقیقه بعد ما را گرفته به کلانتری بردند . به جرم روابط نا مشروع دستگیر شدیم و 2شب در زندان گنبد خوابیدیم شنبه خانواده ها با التماس و قرار وثیقه نفری 3میلیون تومان موفق شدند همگی را ساعت 6 بعداز ظهر از زندان آزاد کنند. خاطرات زندان کمدی تراژدیک است. که از بازگو کردن آن صرف نظر می کنم. اکنون که 2روز از آزادیمان می گذرد گیج و متعجب منتظر حکم دادگاه هستیم.
………………………………………………………………………………
جواب: متاسفم.
سلام
نکات جالبی بود که خود من که ترکمن و کلاله ایم نشنیده بودم. یه نکته این که تانگری تو زبان ترکی یعنی خداوند، اصولا ترکمن ها از طوایف اغوز ترک هستند، و اینکه زبان مغولی متفاوت از ترکیست. ضمنا به یقین نمیشه کفت سنگ بر افراشته ها نشانه ی چیین. فعلا برای اثبات مدارک بیشتری لازمه. یه نکته دیگه اینکه در زمان سلجوقیان که طایفه ی قینیق ترکمن زمامدار بودن ساخت گنبد و کله مناره ها رواج پیدا کرد. کله مناره ها یا همون برج های مساجد که امروزه هممون می بینیم یادگار اون موقع است که در ابعاد کوچکتر تو خالد نبی میشه دید که البته باید فلسفش شناخته شه. خدمت این دوست زندانیمونم عرض کنم که ما هم از دست این افرادی که کلانتری و نیروی انتظامی دستشونه کلافه ایم. لطفا همرو قاطی نکنین.
آقا من تعجب می کنم که چه طوری میشه وقتی قالی پازیریک یعنی قدیمی ترین قالی دنیا تو کشور مغولستان کنونی که متعلق به 2400 سال پیشه پیدا میشه تمام ایرانیا تو بوق کرنا میزنن که هنر هخامنشی حتی تا اونجاها هم رفته و لی وقتی که پای مسائلی مثل این پیش میاد پای ایرانیا به این مناطق باز نشده. در صورتی که همین الان یعنی سال 2010 میلادی آریایی نژادان هند در حال آلت پرستی هستند. خواهشن سعd کنید دیدتون رو باز تر کنید.مرسی از رئیس سایت که آزادی بیان رو محترم میشمره.
با درود
حمله اسکندر مقدونی به ایران بزرگترین دروغ تاریخ و
حمله چنگیز مغول به ایران سومین دروغ بزرگ تاریخ
و مقالات مهم سنت گریزی و دانایی قرن 21 در
وبلاگ انوش راوید بنام: جنبش برداشت دروغها از تاریخ ایران
http://www.ravid.blogfa.com
در ضمن وبلاگ مفید و خوبی دارید
با سلام وبا تشكر لطفا قبرستان شاد آباد و قبرهاي زنان آن دوره را هم اگر امكان دارد نشان بدهيد
……………………………………………….
جواب: سلام و سپاس. چشم.
سلام …بنده اسماعیل حیدری هستم و مشغول ساخت مستندی چند قسمتی در مورد نشانه ها ونمادها هستم ،،من خوشحال میشم اگر شماره ای از خودتون بدین تا با شما تماس بگیرم……شماره موبایل من 09357195537 ممنون میشم اگر با بنده همکاری کنید….موضوع مستند بنده در مورد نشانه های جوامع سری هستش… در حال تحقیق در موضوع obelisk بودم که به مقاله شما برخوردم ……من باورم نمی شد ابلیسک هایی که در مقابر مصری نصب می شده پای انها به ایران هم باز شده باشد…….. من در این زمینه چند ماهی است که تحقیق کرد ه ام…..ایمیلم را هم داده ام با تشکر
………………………………………………
جواب: سلام. با شما تماس خواهم گرفت. سپاس.
salam,be komaketon niaz daram,payan name arshadam raje be noqosh va nemade sange qabre,shomare tell man 09359434149
rahnemaeeeeeee konid mer30
………………………………………………………………………
جواب: سلام. شماره بنده: 09123144795. لطفا شب ها تماس بگیرید.
عالی بود، بسیار ممنون :دی
……………………………………………………………………………
جواب: سلام به شما. سپاس.
باسلام
جناب آقاي نور آقايي اميدوارم در ادامه تحقيقات خود موفق باشي .
شهرستان هاي تايباد وباخرز از شهرهاي تاريخي دوران پيش از اسلام است كه در آن آثار تاريخي مربوط به هزار هاي مختلف تاريخي مانند چهار طاق ها و …مشاهده مي شود.
الواح افراشته موجود در مسير رودخانه مرغزار در روستاهاي سوران – جوزقان وشيزن كه از روستاهاي تاريخي شهرستان تايباد مي باشند عمدتا وبنا به نظر اهالي در مسير ورود سپاهيان اسلام در دهه هاي اول هجري واقع بوده وعليرغم تاريخدار بودن خطاي تاريخي در اين مورد وجود دارد .ليكن آنچه مسلم است اين الواح افراشته بازه زماني 250 تا500هجري وحتي بيشتر از آن را در دربرگرفته وعمدتا مزاراهالي اقوام ماندگار در منطقه را نشان مي دهد .
در مورد دلايل استفاده از اين نوع نماد در قبور اطلاع درستي در دست نيست ليكن مي توان نوعي نماد استواري وماندگاري را به الواح افراشته نسبت داد كه با توجه به نوع افقي عمده قبور مزارات ايران به نوعي تداعي گر استواري است هرچند بازتاب روح پارتي اقوام ساكن شرق خراسان نيز در اين مورد بي تاثير نيست چنانكه در قبور اقوام ماد در همدان ولرستان به نظر مي رسد.ليكن با توجه به نوع قبور دوره هاي سلجوقي وتيموري موجود در سمرقند و…تداوم يك باور عام نيز نماي ديگر اين نوع تفكر مي باشد كه بدين صورت جلوه نموده است.
…………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام و سپاس.
تا جایی که من میدانم در تربت جام، تایباد، باخرز و خواف اهل تسنّن سنگ قبرهاشان را افراشته می سازند تا از شیعیان تشخیص داده شوند. پیشنهاد می کنم به گورستان گلمکان در نزدیکی مشهد هم سری بزنید. خیلی نقوش بر سنگ قبرهای آنجا پیدا می کنید. ضمناَ برداشت یک هندو از نماد یونی لینگام را با اصطلاح آلت پرستی نمی شود توصیف کرد. این به نظر آنان همانقدر عجیب است که به مسلمانان به خاطر مقدّس دانستن حجرالاسود و ناودان طلا بخواهیم چنین نسبتی بدهیم.
…………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. سپاس از این تذکر.
I am heartsick that these invaluable monument of the pre-axial age religion may become a victim of neglect or worse, religious narrowmindedness. Let’s pray this profile works more to insure its survival than its demise
خطاب به اون اقایی که قالی پازیریک رو متعلق به مغول ها دونستند باید عرض کنم که ایرانیهاو دیگر کارشناسان جهانی از روی باد شکم اون قالی رو ایرانی نمی دونن بلکه طرح های اون قالی مربوطه به سکاییان که قومی بودند ایرانی تبار ، اریاییان زمانی ساکن اسیای میانه بودند و تا مرزهای چین وسعت قلمروشان بود ، امروزه هم بسیاری از اقوام التایی زبان مخلوطی از سکاییان و ترک و مغولند مثل اویغورها که درصد بالایی ژن اریایی دارند ( R1a1 ) و همین طور ازبک ها که اجدادشان تلفیقی از ایرانیان و ترکان شناخته می شوند ! در کل تنها ترکان اصیل قزاقها ، یاکوتها و یکی دو گروه دیگه هستند !
………………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام.
بسیار عالی بود . سپاس بیکران
…………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. ارادتمندم.
سلام
در نظر اکثر باستان گرایان ایرانی هرجا پای تمدن و انسانیت باشد مال ایرانیهاست.
هرجا توحش باشد مال ترک و مغول و عرب و …..
ضمنا بحث از ژن آریایی و یا اصالت نژادی در جایی مثل ایران اساسا بیمورد است.
موفق باشید.
…………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. متاسفانه با خط دوم و سوم کامنت شما موافقم.
سلام.
ممنون استفاده کردم از مطالبتون
میخواستم بدونم امکانش هس جند تا منبع بهم معرفی کنید در رابطه با نماد و نشانه روی قبر هایه قدیمی.
ممنون .
………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. کتاب های زیادی در این مورد وجود نداره. تا جایی که بنده اطلاع دارم آقای تناولی یک کتاب به نام “سنگ قبر” منتشر کرده. یک پایان نامه و چند تا مقاله قدیمی هم من در این مورد دیدم.
Ba aarze salam
Khastam begam ke ma ensanha faghat saremoon ro ba sange ghabr garm kardim.
Che fargh mikone ke bad az marge ma sange ghabr chegoone bashe.
Aasl aamalkarde ma dar in donyast na sange ghabre ma.
Ba tashakore faravan az mtalebe jalebeton.
Vaghean kheili vaght gozashtid
Baraton behtarinha ro arezoo mikonam.
Ba eshgh bashid insha Allah .
🙂
……………………………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. این که بر روی طرح سنگ قبر و نقوش آن ها تحقیق کنیم ربطی به عملکرد این دنیا و آن دنیای ما ندارد. ما تحقیق می کنیم تا از ورای این طرح ها و نمادها به بن مایه ی تفکر آدمیان برسیم. سپاس.
با سلام من به اتفاق 25 نفر از دوستان قصد بازدید از گورستان خالد نبی را داریم … لطفا وضعیت امنیت منطقه را برای من تشریح نمایید و اینکه جریان زندانی شدن و کلانتری و روابط نامشروع که یکی از دوستان نوشته بود دیگر چیست ؟ به هر حال در هر گروه 20-30 نفری تعدادی زوج هستند و تعدادی دوست .
………………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. از نظر من امنیت منطقه خوبه ولی باید به اعتقادات مردم محلی احترام گذاشت.
سلام. ممکن است این کتاب ، در ارتباط با مطلب سنگ افراشته ها ؛ از دیدگاه تجزیه و تحلیل مفید باشد. البته اگر بخشهایی در مورد معماری گورستانها داشته باشد (چون خودم هم ندارمش) . ظاهرا که عنوان جامعی دارد ؛ تا بخوانیم.
رمز گشایی حکمتهای پنهان در معماری ایران / حبیب الله پورعبدالله / نشر کلهر / 89
……………………………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. جسارتا این کتاب، یک عنوان عوامفریبانه دارد. من هم در ابتدا گول عنوانش را خوردم ولی با توجه به عنوانش، مفت نمی ارزد.
salam, mrc az in hameh post haye khoob va jaleb,
…………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. سپاس.
سنگ تنها هستی است که زمان ( کرونوس ) نمی توانسنه ببلعد ( اسطوره دادن سنگ به جای زئوس برای بلعیدن به کرونوس ) و در ناخود آگاه جمعی همواره نیروی بقا در برابر فنای در زمان را داشته است و اندیشه ابتدایی و خودکار آدمیان با همجواری و حکاکی بر سنگ ها و ایجاد شباهت در فرهنگ های گوناگون هر چیز با ارزش را با آیینی جادویی همذات سنگ یعنی جاودان ساخته و به زمان حال جاودانه باز می گرداند.
ایجاد شباهت بین آلات تولید مثل در موجودات زنده، آدمیان و اجداد و وسایل تولید کشاورزی و بدنیا آمدن دوباره مردگان روش ابتدایی، خودکار ذهنی و جادویی به منظور رسین به نتایج مشابه بوده که به تدریج با پیدایش ادیان دگرگون، منسوخ و یا نهی شد و دلیل اینهمه شباهت در نام و شکل نمادهایی مانند ستون بعل، OBELSIC، OMPHALOS، LINGAM،بردنشانده ها، سنگ افراشته ها می باشد.
این کمینه بدلیل قدردانی از زحمات شما و درس پس دادن به زحمات شما به تحریر آمد.
…………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. سپاس فراوان.
درود . مرسی از شما . اگه میشهجاهایی بیشتری با آدرس کامل به من معرفی کنید .
……………………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام به شما. مکان هایی که در این حوزه می شناختم را در همین متن معرفی کرده ام. دیگر اینکه بنده 10 سال است برای پیداکردن قبرستان ها با ویژگی های خاص در ایران فعالیت می کنم، عکس می گیرم، تحلیل می کنم و می نویسم، و هنوز نتایج را به طور رسمی منتشر نکرده ام. فکر می کنم در این صورت کمی بی انصافی است که همه ی دانسته هایم را اینجا بگذارم، هرچند که همینش هم خیلی بوده.
با سلام من شهریور نود در خالد نبی بودم .از لحاظ امنیت و مردمش خوبه.ادمای خوبین.فقط نزدیک 12 کیلومتر خاکی بود که ماشین به سختی رفت.دارن اسفالت میکنن.اگر میتونین با جیپ برین.غذا از خود کلاله بگیرین.اون بالا هم هست اما معلوم نیست که باز باشه همیشه.خود مردم با موتور و وانت میرن تا دم خالد نبی اما ما جرات نکردیم شیب زیاد بود.از خود خالد تا کوه روبروش که قبرستانه رفت و برگشت 1.5 ساعت میشه.توی راه هم پرتگاه داشت و هم یه جاهایی باتلاق گونه.راه پیچ در پیچی هست اما تا خود خالد نبی تابلو راهنما هست
…………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام و سپاس.
آقای نورآقایی،
ما (فیلمساز و من) چند سال پیش گورستان خالد نبی را دیدیم و فکر تهیه یک فیلم مستند در این مورد در ذهنمان ایجاد شد.
امامزاده ای در زاهدان و سنگ قبرهای چهارمحال و بختیاری هم به این مجموعه اضافه شده است.
با دیدن سایت شما فکر کردیم اگر موافق باشید که بررسی های شما با نام خودتان در این مستند عنوان شود و
ضمن پربار تر شدن کار، بتوان آن را بکپارچه کرد. متشکرم و منتظر پاسخ شما.
…………………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. با کمال میل در خدمتم.
سلام.ممنون از اطلاعاتتون .خيلي از ماها شايد هنوز نام اين مكان ها رو نشنيده بوديم.سپاس گذارم از اينكه ما رو اگاه كردين……… كنجكاو شديم به اونجا ها هم سري بزنيم
…………………………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. ارادتمندم.
سلام
با سپاس از زحمات شما
جور دیگر باید دید
موضوع پرستش یا تقدیس نرینگی نیست ، اگه مورد توجه بعضی مذاهب است فقط از جهت عامل باروری و زایش است .
………………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. در این مورد میشه جور دیگری هم دید. اما با جمله ی “جور دیگری باید دید” به دلیل حضور واژه “باید” موافق نیستم. در جایی که قرار است همه ی نقطه نظرات مورد توجه قرار گیرند، واژه ی باید یک عقب نشینی است.
با سپاس فراوان از گردآورندهای این عکسهای زیبا اما یه تقاضا از کسانی که به این اماکن مقدس تشریف میبرند را دارم که حرمت اونها رو نگه دارند
……………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. موفق باشید.
آقای مضفر،اين را بدان كه آلت پرستی از نژاد زرد مغولی شروع شده و به پسر عموهای آنان توركها و تركمنها رسيد،هنوز در تايلند،برمه،كامبوج و حتی ژاپن عده ای بر اين عقيده هستند! آن عده هنديان نيز كه شما می گوييد نه آريايی بلكه از نژاد بنگالی هستند كه رنگ پوست تيره تر و قد كوتاه دارند، آرياييان بيشتر در غرب و شمال ساكنند كه مسلمان،بودايی و پارسيان(ايرانيان مهاجر در حمله عرب)زرتشتی می باشند! نكند چشم باداميهای آلت پرست ژاپن،مغولستان،تايلند و توركستان هم آرياييند؟؟؟!!!
در ضمن آقای مضفر غير آريايی پان تورك! چشمت رو باز كن و عكس مربوط به قبرستان روستای «پینه‌شلوار» در نزدیکی باغ ایل‌گلی شهر تبریز را هم ببين!
سلام ..من ساکن کلاله هستم.. واین رو بگم خالد نبی از زیباترین مکانهایی که تا حالا شاید از نزدیک ندیده باشید ..البته اگه قصد صفر به خالد نبی رو دارین در فصل بهار برید .. خدمت اون شخصی که به مردم کلاله توهین کرد این و بگم که حتما خودش یا اطرافیانش مشکلی داشتند .. و گرنه نیروی انتظامی مریض نیست الکی کسی رو زندان بندازه .. البته این رو هم بگم ما در همه زمینه ها تو این شهرستان مسئولین درست حسابی ندارم که به ابادانی شهر اهمیت بدن…ممنون
……………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام.
سلام می خواستم به دوستی که نوشتن این مطالب به درد این دنیا و اون دنیا نمیخوره همین قدر بگم که نتیجه همچین تفکراتی این شده که در باب علوم انسانی سراپا گوشیم تا از دهن نیچه و دکارت و فروید و مارکس و دیگران (البته نوعی) چی در مییاد .با تشکر از زحمات شما که همت بلند داشتیید.ایران ما تشنه تحقیق است.
…………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. ارادتمندم. موفق باشید.
کاری به تحلیل علمی و باستانشناسی قضیه ندارم ولی
تا جایی که من میدونم این کار در مناطق ترک نشین بسیار متداول بوده که سنگ قبر های ایستاده استفاده کنن و کلاه شخص متوفی رو بالای سنگ قبر بذارن
اوج این کار رو هم توی ترکیه کنار مقبره مولانا دیدم که حتی مدل کلاه ها هم مختلف بود
یه تعداد عکس هم دارم ازشون که اگه به دردتون می خوره می تونم بفرستم
خوش باشید
……………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. سپاس.
با سلام وخسته نباشید
من برای پایان نامم دارم روی معنی اشکال سنگ قبرها تحقیق می کنم که هنوز به جایی نرسیدم. در واقع همه این مطالب شمارو قبلا مطالعه کردم ام سایت من نزدیک تخت فولاد اصفهان واز اونجایی که اونم قدیمی هست نمادهای زیادی روی سنگ نبشته هاش داره که متاسفانه کسی مطالعهشون نکرده می خواستم ببینم شما می تونید راهنماییم کنید یا نه؟
با تشکر
…………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. اگر بتونم، با کمال میل.
سلام
من عکس های قدیمی یکی از روستاهای اطراف بجنورد رو دیدم که اونجا هم ستونهای افراشته بسیاری در اون وجود داشت اسم روستاش فکر کنم راستقان یا راستاقان بود البته مثل خالد نبی تراشیده شده نبود اما تعدادشون زیاد بود البته اگر تا الان اثری ازشون مونده باشه
…………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. خیلی سپاسگزارم.
سلام
خواستم به آقای kourosh بگم چرا دوست دارید خودتونو به اون را بزنید
بابا فارس و زبان فارسی و فرهنگ فارسی تقلبین همه دنیا میدونن چرا شما چشاتونو بستین خودتونو زدین اون را
…………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. به نظر شما، فارس و زیان فارسی و فرهنگ فارسی، تقلبیه؟ کدوم همه دنیا این رو می دونن؟ لطفا به ما هم بگید که این دنیا کجاست؟
ببینید این سنگ ها مربوط به هیچ قومی نیستند همه جای دنیا دیده شدند.فقط نمیدونم این نژاد پست اریای از ما چی میخواد هر چیز خوبی تو دنیا دید به خودش ربط میده. هر چی بد بود به ترک ،عرب…
………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام.
سلام
سایت جالب و آموزنده ایست . گمان نمی کنم نماد های دیگری مثل آنچه که در خالد نبی هست ، آن هم باآن وسعت و تعدد(که البته رو به کاهش وانهدام عمدی هم هست ) در جای دیگری از ایران یافت شود . خواندم که قبل از انقلاب گروهی از یونسکو از آن بازدید کرده وتنها نظری را که با قطعیت ابراز کرده اند اینکه تاریخ ساخت آنها به بیش از 4000 سال قبل میرسد.وهیچکس دلیلی ارائه نکرده که آنجا یک گورستان است . امیدوارم شاهد انتشار اطلاعات دقیق و مستدل شما باشیم . برایتان آرزوی توفیق دارم.
………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. متاسفانه بنده هم اطلاعات چندانی ندارم.
سلام
نمیخوایید دیگه زیره اینم بزنید که فارسی لهجه ی مخلوط عربی هستش!!!!!!!!!!!پس دیگه بی خیال
در ضمن ما ترکا آریایی نیستیم جنابا ما از نژادهای سومری هستیم
………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. لطفا شما به کارت برس، ما هم به کار خودمون رسیدگی می کنیم.
آریایی بودن واسه ما که این همه پیشینه تاریخی و فرهنگی داریم افت داره
………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. بله، حتما.
در جواب لیلا خانم
بسی رنج بردم در این سال سی عجم زنده کردم بدین پارسی (فردوسی)
وای اگر زبان فارسی تقلیدی از زبان عرب سوسمارخور باشد. تن فردوسی در قبر می لرزه
………………………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. لطفا اینطوری ننویسید. فکر کنم بتوانیم با هم بهتر گفتگو کنیم. سپاس.
حيف كه رسانه هاي خبري هيچ اطلاعي گزارش يا فيلم مستندي از اين قبرستان كه ميراث فرهنگ كهن جامعه بشريست به اطلاع عموم نرسانده اند به اميد تهيه يك فيلم مستند.
………………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام.
ببخشيد سلام ،خدا وكيلي واقعيت گفتم اين كه خوبه خيلي چيزها وجود داره كه رو نميكنن.مردم بيچاره ايران روحشون از اين ميراثها خبر نداره.
……………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام.
سلام خیلی جالب بود. از اونجایی که موضوع پایان نامم راجع به گورستان ها میباشدوروی ابن بابویه شهرری کار میکنم میخاستم بدونم میتونم با شما مشورتی داشته باشم چون همونطور که میدونید کمتر راجع به گورستانها در ایران کار شده است و منابع بسیار محدود هستند.
………………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. با کمال میل. لطفا با شمار تلفن 88998205 تماس بگیرید تا قرار بزاریم.
من از گرگان هستم و در زمینه تاریخ کار می کنم.خالد نبی یک مکان بی نظیر هم از نظر جاذبه طبیعی و هم از نظر تاریخی است که من 3 بار از آنجا بازدید کرده ام.بهترین زمان فروردین و اردیبهشته.مردم منطقه هم خوب و مهمون نواز فقط باید در مناطق بومی نشین مراعات اعتقادات و فرهنگشونو بکنید که طبیعی هست.در مورد گورستانها هم اطلاعات دقیقی در دست نیست و شور بختانه به دلیل اینکه حکومت اسلامی اینو یک تابو میدونه در حال نابودی هست و رسیدگی نمیشه.من10 سال پیش که رفتم به نسبت الان بسیاری از ستون ها تخریب شده اند.احتمال زیاد این ستونها که شبیه آلات جنسی هستند تاریخی بسیار قدیم تر از خالد نبی دارند در ضمن دسترسی به محل بسیار عالی شده و به راحتی و با اتومبیل سواری هم قابل دسترسی هست
……………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. سپاس از اطلاعات شما.