متن زير از كتاب «شمنيسم، فنون كهن خلسه» برداشت شده است.
شمنيسم چيست:
پديده شمنيسم خاص سيبري و آسيا به ويژه آسياي مركزي و شمالي است، اما در ساير نقاط جهان از جمله در آمريكاي شمالي و جنوبي، قبايل ابتدايي اقيانوسيه خصوصا استراليا و اندونزي، در آفريقا و نيز در اروپا (اروپاي شرقي) و ديگر مناطق دور افتاده جهان نيز يافت مي‌شود.
شمن، محور اصلي شمنيسم، جادوگر ـ طبيبي است كه به دليل نقش تلفيقي خود از جادوگران صرف، ساحران و حكيم ـ ساحران، متمايز مي‌شود. هر شمني جادوگر است ولي خلاف آن صادق نيست.
شاخصه اصلي شمن كه او را از ساير همتايانش متمايز مي‌سازد، نقش خلسه‌آميز و ماورايي اوست، چرا كه شمن شدن يا شمن بودن با خلسه معنا مي‌يابد و فرد مبتدي يا داوطلب رسالت شمني يا حتي اشخاصي كه به طور موروثي، غير اختياري و غيره براي شمن شدن انتخاب مي‌شوند، تنها زماني شايستگي انتصاب به اين رسالت اسرار آميز را دارا مي شوندكه سواي از تن دادن به آيين‌هاي سخت تشرف و موفقيت در مراحل دشوار آن، قادر باشند به حالت خلسه فرو روند. در خلسه است كه شمن براي درمان بيماري‌ها، سرگرداني روح، دزديده شدن روح يا تسخير آن و غيره، با ارواح، ارواح ياري‌گر، ارواح محافظ، خدايان جهان زيرين (جهان مردگان) و خدايان آسماني ارتباط برقرار مي‌كند و از آن‌ها استمداد و مشورت مي‌طلبد. پس او از اين جهت كه با عوالم ماورائي ارتباط برقرار مي‌كند و از آن‌چه ساير مردم از آن هيچ شناخت و اطلاعي ندارند آگاهي مي‌يابد، نقش مهم و تعيين‌كننده‌اي را در جامعه خود داشته و در بين اعضاي جامعه خو‌يش جايگاه والايي را داراست.
نقش اعداد در شمنيسم:
گرچه عدد هفت حکایت از تأثیر مشرق‌زمین دارد، و در نتیجه، تأثیری متأخر است. با اين حال احتمالاً ایدئولوژی شمنی در انتشار عدد هفت نقش داشته است. هر طور که باشد، در میان “یوراک – سامویدها” روح زمین هفت پسر دارد و بت‌ها (سجادایsjaadai ) هفت چهره، یا صورتی با هفت بریدگی، یا صرفاً هفت شکاف، دارند؛ و این سجادای با درختان مقدس پیوند دارند. شمن بر روی لباسش هفت زنگوله دارد، که نماد صداهای هفت دوشیزه آسمانی‌اند. ظاهراً عدد رمزی هفت نقش مهمی را در فن و خلسه شمن ایفا می‌کند، زیرا در میان “یوراک- سامویدها” شمن آتی به مدت هفت روز و هفت شب بیهوش دراز می‌کشد، در حالی که ارواح او را تکه تکه کرده و تشرف می‌دهند؛ شمن‌های اوستیاک و لَپ برای این‌كه به حالت خلسه فرو روند قارچ‌هایی با هفت خال می‌خورند.
شمن آلتایی از درخت یا تیرکی با هفت یا نُه شکاف یا “تاپتی” بالا می‌رود، که نمایانگر هفت یا نُه طبقه آسمانی هستند.
ستون‌های کیهانی “اوستیاک‌ها” هفت شکاف (یا بریدگی پله‌گونه) دارند. و “گول‌ها” معتقدند که با بالا رفتن از پلکانی دارای هفت پله می‌توان به آسمان رسید.
تصور هفت آسمان در سرتاسر سیبری جنوب شرقی عمومیت دارد. اما تنها همین یکی نیست؛ تصور نُه سطح آسمانی، يا شانزده، هفده و حتی سی وسه آسمان، بسیار شایع و متداول است.
“آلتایی‌ها” از هفت آسمان؛ بلکه همچنین از دوازده، شانزده، یا هفده آسمان سخن به میان می‌آورند؛ در میان “تلئوت‌ها” درخت شمنی شانزده شکاف دارد، که نمایانگر همان تعداد طبقات آسمانی است.
گروه هفت یا نُه پسر (یا خدمتگزاران) خدای آسمان غالباً در آسیای مرکزی و شمالی، هم در میان “اوگری‌ها” و هم در میان “ترک- تاتارها” یافت می‌شوند. و “گول‌ها” هفت پسر خدا را می‌شناسند. “واسیوگان – اوستیاک‌ها” سخن از هفت خدای ساکن در هفت طبقه سخن به میان می‌آورند.
گروهی از هفت خدای برین در میان “ياکوت‌ها” نیز یافت می‌شوند. برعکس، اساطیر مغولی، سخن از «نُه پسر خدا» یا «خدمتگزاران خدا» به میان می‌آورند، که هم‌زمان خدایان محافظ (سولده – تنگری) و خدایان جنگ‌جو هستد. عدد نُه در آیین‌های کوواش‌های chuvash، وُلگا و چرمیس cheremis نیز وجود دارد.
علاوه بر این گروه‌های خدایان هفت یا نُه تایی، و تصورات خاص خود آسمان‌های هفت‌گانه یا نُه‌گانه، گروه‌های بسیار بیشتری در آسیای مرکزی یافت می‌شوند، نظیر سی و سه خدا ( تنگری) که در” سومرو” ساکنند و تعدادشان احتمالاً منشآ هندی دارد.
در میان آلتایی‌ها باور به سی‌و‌سه آسمان یافت مي‌شود، در میان “بوریات‌ها” تعداد خدایان سه برابر بیشتر است: نود و نُه خدا که به دو دسته خوب و بد تقسیم می‌شوند، و بر طبق مناطق طبقه‌بندی می‌شوند؛ پنجاه و پنج خدای خوب در مناطق جنوب غربی و چهل و چهار خدای بد در شمال شرقی. اين دو گروه خدایان مدت‌های طولانی با یکدیگر می‌جنگیده‌اند. مغول‌ها، نیز در اعصار گذشته نود و نُه تنگری را می‌شناختند.
منبع: شمنيسم فنون كهن خلسه، نويسنده ميرچا الياده، مترجم محمد كاظم مهاجري، قم، نشر اديان، 1387
دیدگاه‌ها
اینکه سرخپوستان آمریکا نیز آیین شمنی داشته اند احتمالا به دلیل مهاجرت اقوام زرد پوست از شمال شرقی سیبری از طریق تنگه برینگ به قاره آمریکا بوده است. (حدود سی هزار سال پیش)
http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%B1%D8%AE%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86
سلام.من یه تحقیق در مورد شمن دارم لطفا اگر میتونید کمکم کنید .برای این تحقیقم وقت ندارم .منتظرم
ممنون
…………………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. بفرمایید چه کمکی باید بکنم؟
سلام.اگه میشه کسانی رو که شمن رو از لحاظ روانشناختی بررسی کردند بهم معرفی کنید ودیدگاهشون در این مورد چی بوده ؟اگه میشه چند منابع در این باره معرفی کنید.ممنون
…………………………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. متاسفانه در این مورد اطلاعاتی ندارم. فقط یک کتاب به نام “شمنیسم” (نویسنده: میرچا الیاده) در ایران هست که شاید بهتون کمک کنه.
مرسی، انگار آدمای به درد بخوری هستن… ، در آینده حتما به سراغ اصلشون میرم
……………………………………………………………………………………………………………………………….
جواب: سلام. موفق باشید.
سلام به همه دوستان و مدیریت محترم سایت
بنده مجموعه ای در اختیار دارم که شمنیسم و کندالینی را به صورت عملی و کاربردی توضیح میدهد و به صورت فیلم تصویری میباشد
که از امریکا خریداری و پس از ترجمه و زیرنویسش کردم.برای خرید مجموعه فوق و توضیحاتش
در صورت صلاح دید مدیریت سایت
تماس بگیرید
09380909108
http://jafrbook.blogfa.com
…………………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. موفق باشید.
سلام راجب رنگ در ایین شمنیسم اطلاعاتی دارید؟ مثلا رنگ آبی یا لاجوردی براشون مفهومی داشته؟ ممنون.
………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. متاسفانه، در حال حاضر در این مورد حضور ذهن ندارم.
شونیسم اولین دین ترکان باستان بوده است که از سیبری به قاره آمریکا مهاجرت کرده اند
……………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. سپاس.
شمن هم مثل همه یک انسان است و هیچ انسانی برتر از دیگران خلق نمی شود . این نوع قدرتها و توانایی ها را هر شخص با تمرینات و اعمال مداوم می تواند بدست آورد . من خودم حدود هفت هشت سال پیش دیدم در باره هر کسی که بخواهم میتونم در خواب جواب سوالش را ببینم و یا جوابش را بشنوم . رفته رفته بعضی اشخاص که این موضوع را می شنیدند مراجعه می کردند و سوالشون را می پرسیدند . دیدم این برای من کم کم دارد یک مصیبتی می شود ، ولش کردم و ادامه ندادم .
…………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. موفق باشید.
سلام لطفا پیام منو در سایت نذارید.
اولا تشکر میکنم بابت مطلب جالبتون و دوتا سوال هم داشتم: اولا میخواستم بپرسم آیا جنابعالی در سفرهاتون با شمن ها از نزدیک برخورد و معاشرت داشتید؟ اگر اینطور هست، چطور میشه پیداشون کرد؟ منظورم اینه که در کجا میشه پیداشون کرد که به ایران نزدیک تر باشه والبته ازشون کمک گرفت؟ آیا به هرکسی قبول میکنن کمک کنن؟
سوال دوم: میشه لطفا یک وسیله تماسی از آقای فرخ که ۱۸ اسفند ۹۶ اینجا کامنت گذاشتن به من بدید؟
متشکرم
عجیب بود ولی واقعی
تنها چیزی که در طول تاریخ از بین نرفته اعتقاده
مهم نیست به چی
مهم اینه که همه دنبال آرامش بودن
همه میدونستن یک وقتی، یک جایی کاری از دستشون برنمیاد و به دیگری نیاز دارن
دنیای اعداد شگفت‌انگیزترین دنیای نوجوانی‌ام بود
هنوز هم کشفش نکردم
مرسی از اینهمه اطلاعات خوب
…………………………………………………………………………………………………………………
جواب: سلام. ارادتمندم.
سلام‌آیا این آیین با جادوی بارانساز در ارتباط است و روشی که بکار برده اند را توضیح فرمایید
…………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. پوزش میخوام، الان نسبت به این موضوع حضور ذهن ندارم.
ایا شخص شمن میتونه روح را به مرده برگردونه و او را زنده کنه؟با تشکر
…………………………………………………………………………………………………………………………………..
جواب: سلام. من صلاحیت جواب دادن به این سوال رو ندارم.