مسير سفر از «آستارا تا مخدومقلي»

اين متن را در بهمن ماه سال قبل براي مجله‌ي «سرزمين من» نوشتم كه هم‌زمان با نوروز 89 به چاپ رسيد و حالا به عنوان يك مسير سفر در اين سايت قرار مي‌دهم.

از آستارا تا مخدومقلي
در اين مسير پيشنهادي، هموطن ايراني ما از سه استان كشور عبور مي‌كند، در حالي‌كه در هر قدم چشم به درياي مازندران دارد و كوه‌هاي ستبر البرز را در كنار. او دل به جنگل‌هاي سرسبز هيركاني خواهد سپرد و با مردم آذري و گيلك و مازني و تركمن هم‌كلام و با لهجه‌ي تالشي و سبك زندگي گالشي آسنا خواهد شد.

سفرمان را از آستاراي ايران شروع مي‌كنيم. مي‌گويم آستاراي ايران، چراكه در آن طرف‌مرزها و در كشور آذربايجان نيز، مكاني به نام آستارا هست كه توسط رود آستاراچاي از هم جدا شده‌اند. ساحل آستارا مكان خوبي است براي انرژي گرفتن تا سفري چند روزه را آغاز كنيم و خريد در بازار مرزي شهر نيز خالي از لطف نيست. از آستارا و از جاده‌ي ساحلي به سمت ليسار مي‌رويم. در ليسار امكان استفاده از پلاژهاي خانوادگي و برپاكردن چادرهاي سفري مهياست و مي‌توان از تفريحات دريايي بهره برد و حتي شبي را در اين‌جا اتراق كرد و گوش به آهنگ دريا سپرد.
از ليسار به سوي تالش (هشتپر) و اسالم مي‌رويم. مي‌توانيم اين مسير را تا رضوانشهر ادامه دهيم. اما اگر مي‌خواهيم يكي از زيباترين مسيرهاي فرعي اين سفر را دريابيم بايد دل به جاده‌ي اسالم – خلخال بسپاريم و در ميان درختان بلند انبوه به يكي از قهوه‌خانه‌هاي ميان راه سر بزنيم، اندكي بنشينيم و يك كاسه آش دوغ داغ را مزه‌مزه كنيم.
از رضوانشهر هم مي‌توان به ارتفاعات و ييلاق زيباي ماسال رفت و هم مي‌توان از طريق صومعه‌سرا و فومن به ديدار روستاي ماسوله و قلعه‌ي رودخان شتافت.
در مسير اصلي‌امان، مرداب انزلي را در پيش داريم. مي‌توان سوار قايق شد و به دريا رفت و خنكاي بهار تازه از راه رسيده را بر سر و صورت حس كرد. اقامت شبانه در پلاژهاي بندرانزلي بعد از ديدار از كشتي‌هاي پهلوگرفته در بندر، توصيه مي‌شود. 
جاده‌ي ساحلي را در پيش مي‌گيريم و از كياشهر و رودسر و چابكسر، خودمان را به رامسر مي‌رسانيم. اگر هم زمان بيشتري داريم مي‌توانيم از شهرهاي رشت و لاهيجان بازديد كنيم. مي‌توانيم در رشت بر مزار ميرزا كوچك‌خان فاتحه‌اي بخوانيم و در بازار روز گشت بزنيم و در يك رستوران خوشنام، ميرزاقاسمي يا باقلاقاتوق نوش‌جان كنيم. در لاهيجان مي‌توانيم به ديدار بناي زيباي مقبره‌ي شيخ زاهد گيلاني برويم. باز هم اگر زمان داريم مي‌توانيم از لاهيجان به سياهكل و از آن‌جا و از مسيري دلفريب، به سوي ديلمان افسانه‌اي برويم و شبي را در اين ارتفاعات و در خانه‌‌ي يك خانواده‌ي گيلاني سپري كنيم.
رامسر به اندازه‌ي كافي از شهرت برخوردار است كه نيازي به توصيف و تعريف نداشته باشد. از طريق اين شهر مي‌توان به جواهردشت و جواهرده رفت يا تن به گرماي آب‌معدني‌هاي متعدد اطراف شهر سپرد و جسم را روح تازه بخشيد.
از رامسر تا تنكابن تنها 30 دقيقه با اتومبيل راه در پيش داريم. به تنكابن كه برويد ديدار از دوهزار و سه‌هزار را از دست ندهيد. در سه‌هزار به يكي از مراكز پرورش ماهي قزل‌آلا برويد، خودتان با قلاب ماهي‌اتان را صيد كنيد، بر روي آتش سرخش كنيد و ناهارتان را ميل كنيد.
تنكابن را به مقصد چالوس و نوشهر و نور و محمودآباد ترك كنيد. در طول اين مسير شايد دلتان بخواهد از طريق عباس‌آباد به كلاردشت برويد و شبي را در هواي پاك كوهستان بگذرانيد. شايد هم وقتش را داشته باشيد تا از چالوس به سمت مرزن‌آباد و از دو راهي دو‌آب به روستاي كندلوس برويد. كندلوس روستاي زيبايي است كه در بهاران بر زيبايي‌اش افزوده مي‌شود، خانه‌هاي روستايي‌اش ديدني است و موزه‌اش ستودني. از كندلوس مي‌توان از مسيري زيبا و دل‌انگيز به سمت پول و كجور رفت و نهايتا از رويان در نزديكي نور خود را به جاده‌ي ساحلي (جاده‌ي اصلي سفرمان) رساند.
حالا كه در نزديكي شهر نور هستيد شايد بخواهيد كه دوباره از مسير اصلي خارج شويد و بعد از طي مسير چند ساعته خودتان را به بلده برسانيد و از آن‌جا به يوش برويد و در خانه‌ي نيما يوشيج مهمان شويد و ابياتي از او را زمزمه كنيد.  
مسير ساحلي از محمودآباد به طرف بابلسر مي‌رود. بابلسر ارزش يك شب اقامت را دارد و پياده‌روي در ساحل هنگام طلوع آفتاب حالتان را خوش مي‌كند. شهرهاي آمل و بابل از دريا فاصله دارند، اما به سادگي در دسترس هستند.
از بابل به ساري و نكا و بهشهر برويد. توصيه مي‌كنيم طعم لذيذ غذاهاي اهالي درياي مازندران را در نكا بچشيد. در بهشهر سراغ کاخ شاه‌عباس را بگيريد و از ديدار دریاچه‌‌ي كوچك زیبایش حظ ببريد. در اين‌جا گردشگاهی زیبا وجود دارد که اگر از دستش بدهید، ضرر کرده‌اید. شاه‌عباس این کاخ را برای مادرش که از اهالی بهشهر بود، ساخت. این‌جا یک نمونه عالی و منحصر به فرد از طراحی باغ ایرانی است که البته از باغ و کاخ چیزی جز خرابه باقی نیست، اما خاطره‌اش هنوز هست.

از بهشهر به سمت گلوگاه و بندرگز و كردكوي كه برويد، خليج گرگان را مي‌بينيد. در آن‌طرف خليج گرگان، شبه‌جزيره ميانكاله قرار دارد. ميانكاله يكي از پناهگاه‌هاي حيات وحش ايران و يكي از معدود ذخيره‌گاه‌هاي زيست‌كره در ايران ماست و هرساله ميزبان پرندگان مهاجر بسياري است كه اين مكان را براي استراحت و تجديد قوا انتخاب مي‌كنند.
به سمت بندرتركمن كه برويد رسما وارد منطقه تركمن‌نشين ايران شده‌ايد و با يكي ديگر از اقوام ايراني روبرو خواهيد شد. اين‌جا لباس‌‌ها و گويش‌ها متفاوت مي‌شود. اگر وقت داشته باشيد مي‌توانيد به سمت گرگان و گنبد‌كاووس برويد و از ديدني‌هايي همچون بناي بي‌نظير گنبدكاووس  ديدار كنيد. براي اين‌كه همه‌ي ساحل درياي مازندران را طي كرده و سفر را به خوشي به اتمام برسانيد بايد خودتان را به گميش‌تپه و مخدومقلي در نزديكي مرز برسانيد.
حالا ديگر از مرز تا مرز را طي كرده‌ايد، ولي شيهه‌ي اسبان تركمن صدايي است كه به شما يادآوري مي‌كند اين‌جا ايران است.

آرش نورآقايي 

دیدگاه ها

  1. nashenas

    salam chenan gijam ke fekr nemikonam be zoodi betavanam az an khalas shavam nemidanid che vazee daram in tanha forsati bood ke bedast avardam taarife shoma ra ziad shenideh boodam vali fekrash ra ham nemikardam ke inghadr tavana bashid nemidanid vaghti neveshtehhaye shoma ra mikhandam che hali dashtam shoma hameh chiz ra midanid man hargez babolsar ra nadidam esme lisar ra ham nashnideh boodam vali hala hamehye inha baalaveye matalebe digar ra midanam hala agar kasi az shahre noor harf bezanad midanam manzoorash kojast dar khab va bidari befekretan hastam joz shoma be hich chiz fekr nemikonam asare neveshtehhaye shoma baraye man az haman jadoogarihaye moosighi barkhordar ast shoma hamehye zendegiye man shodehid in jomleh ra yek bare digar ham gofteh boodam ba taghdime ehteram
    …………………………………………………………………
    جواب: سلام. سپاس از شما. سفر كنيد، شما كه دوست داريد سفر را.

  2. پسر ایران

    salam hakim jan,kheli kheili eali bood agar barayat emkan dareh azat khahesh mikonam be shagerdat komak koni va hamtaye ein barnameh ra baraye jonoob ham benevisi…. hich vaght faramooshat nemikinam,chon faramoosh shodani nisti….
    …………………………………………………………………
    جواب: سلام. من چند تا از اين مسيرها را طراحي كرده و متنشان را نوشته‌ام كه مي‌تواني در اينترنت و سايت http://www.chn.ir جستجو كني و بيابي. 1- مسير دريا دريا (از تالاب شادگان تا تالاب گواتر) 2- مسري به شكل قلب، در قلب ايران 3- مسيري به دور كوير ايران (در همين سايت سفرنامه‌اش هست) 4- مسير سفر پيامبران مدفون در ايران (در همين سايت سفرنامه‌اش هست) 5- مسير جاده ابريشم (از سرخس تا ماكو)

  3. آشفته

    دلم می خواد فریاد بزنم آرش دلم خیلی پره خیلی
    اما کو صدا! درنمیاد
    دلم از دست خیلی ها پره
    از دست آدمهایی که میگن رفیقتن اما…
    از دست آدمهایی که تو روت می خندند اما…
    از دست آدمهایی که میخوان روحتو بدزدند می خوان فکرتو بزدند تا تو دیگه فکر نکنی خسته ام
    به جاییم نمیشه پناه برد
    ببخش اگر اینجوری دارم درد دل می کنم شاید برای اینه که حس می کنم تو حرفمو میفهمی
    ولی آرش خیلی خسته ام خیلی زیاد
    …………………………………………………………………..
    جواب: سلام. هرچند كه شما رو نشناختم، اما متاسفم كه احساس بدي برات القا شده. اگر كاري از دست من برمي‌ياد بگو.

  4. شنبه

    19 فروردین 1330 سالگرد مرگ صادق هدایت
    خانه صادق هدایت
    شماره ثبت ملی 2491 تاریخ ثبت 26/7/1378
    استان تهران ، شهر تهران ، خیابان سعدی ، ضلع جنوب شرقی بیمارستان امیر اعلم ، خیابان شهید تقوی (خیابان هدایت) پلاک 11 ، کنار خانه سفیر کبیر دانمارک
    پیشینه: پدر او اعتضادالملک‌، از رجال و اشراف دوره قاجار بود و احتمالاً ،خانه مورد نظر به دستور وی بنا شده و‌ فرم و ساختار بنا به سبک اواخر دوران قاجار بر می گردد. در دهۀ پنجاه دفتر فرح پهلوی به فکر افتاده بود موزه ای برای مرحوم صادق هدایت ترتیب دهد . برای این کار خانۀ پدری هدایت را خریدند و اشیاء شخصی اش را از بازماندگان هدایت گرفتند اما به انقلاب خورد و سرانجامی نیافت .با پیروزی انقلاب اسلامی‌ ملک مصادره شد و در اختیار دانشگاه علوم پزشکی تهران قرار گرفت‌. سپس، به عنوان مهدکودک کارکنان و بعد به عنوان انبار ‌بیمارستان مورد بهره برداری قرار گرفت. (در حال حاضر در داخل بیمارستان تابلوی کتابخانه بر روی ملک نصب شده اما به نظر من که بعنوان انبار از آن استفاده می شود)
    سال 1381 برادرزاده‌ هدایت ـ جهانگیر هدایت ـ به نوع کاربری این خانه توسط دانشگاه علوم پزشکی اعتراض کرد . ولی فکر می کنم به نتیجه ای نرسیده . اما عکسی که ساعت 10 صبح چهارشنبه مورخ 18/1/1389 از داخل ملک گرفتم ، نشان از سرسبزی ملک داشت و یک گل رز هم در آن قابل مشاهده بود.
    با توجه به 100 سالگی شهرداری تهران ، تابلویی توسط سازمان زیباسازی شهرداری تهران در سال 1388 سر در ملک نصب شده است.
    http://shahriar.blogspot.com

  5. sahel

    —نه مرادم نه مريدم
    نه پيامم نه کلامم
    نه سلامم نه عليکم
    نه سپيدم نه سياهم
    نه چنانم که تو گويي
    نه چنينم که تو خواني
    و نه آنگونه که گفتند و شنيدي
    نه سمائم نه زمينم
    نه به زنجير کسي بسته‌ام و برد? دينم
    نه سرابم
    نه براي دل تنهايي تو جام شرابم
    نه گرفتار و اسيرم
    نه حقيرم
    نه فرستاد? پيرم
    نه به هر خانقه و مسجد و ميخانه فقيرم
    نه جهنم نه بهشتم
    چُنين است سرشتم
    اين سخن را من از امروز نه گفتم، نه نوشتم
    بلکه از صبح ازل با قلم نور نوشتم…

    گر به اين نقطه رسيدي
    به تو سر بسته و در پرده بگويــم
    تا کســي نشنـود اين راز گهــربـار جـهان را
    آنچـه گفتند و سُرودنـد تو آنـي
    خودِ تو جان جهاني
    گر نهانـي و عيانـي
    تـو هماني که همه عمر بدنبال خودت نعره زناني

    تو نداني که خود آن نقطه عشقي
    تو خود اسرار نهاني

    تو خود باغ بهشتي
    تو بخود آمده از فلسف? چون و چرايي
    به تو سوگند
    که اين راز شنيدي و نترسيدي و بيدار شدي در همه افلاک بزرگي
    نه که جُزئي
    نه که چون آب در اندام سَبوئي
    تو خود اويي بخود آي
    تا در خانه متروک? هرکس ننشـــيني و
    بجز روشنــي شعشـع? پرتـو خود هيچ نبـينـي
    و گلِ وصل بـچيـني….

    مولانا جلال الدين رومي بلخي

  6. آشفته

    غریبه نیستم
    hما اونقدر خسته ام که …
    نه آرش جان کاری از دستت بر نمیاد خودم باید آروم بشم
    خودم باید یه کاری بکنم کاری از دست کسی بر نمیاد صبح خبری شنیدم که باورم نشد! دیروز هم تو جلسه چیزی رو شنیدم که باز هم باورم نشد و جا خوردم!اگر با کسی در میون نمی ذاشتم …
    به هر حال مرسی از گوش شنوات
    فعلا

  7. مهدی

    سلام وخسته نباشید
    من چند وقته دیگه میخوام مسیر استارا تا مشهد را برم و هرچند که چند بار این مسیر رفتم ولی همیشه اتفاقی جایی را برای تفریح و ماندن انتخاب میکردم تا اینکه ایندفعه خواستم با مطالعه این مسیر را برم و به همین خاطر در اینترنت دو روز به دنبال این قضیه بودم و موفق نشدم تا اینکه با سایت شما اشنا شدم و تونست کمک زیادی به من بکنه
    فقط میتونم بگم واقعا ازتون ممنونم و همیشه در کارها موفق و پیروز و سربلند باشید
    ………………………………………………………………
    جواب: سلام. سپاس از شما

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *